Thứ trưởng Khoa học: `Thung lũng Silicon sẽ xuất hiện ở Việt Nam`

Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Phạm Đại Dương, Trưởng ban Quản lý Khu Công nghệ cao (CNC) Hòa Lạc (Hà Nội) trả lời VnExpress về những khởi sắc trong kéo đến đầu tư trên khu khoa học cao Hòa Lạc và kỳ vọng về mô hình lớn mạnh khu kỹ thuật cao quốc gia.

Khởi sắc nhưng chưa như kỳ vọng

– Mô hình khu CNC được Chính phủ xây dựng cách đây 20 năm với kỳ vọng tạo ra các “Thung lũng Silicon”. Đến nay, kết quả đạt được từ mô hình này ở cả nước như thế nào thưa ông?

– Đúng là mô hình khu CNC được bắt đầu bằng việc ra đời Khu CNC Hòa Lạc (1998) và sau đấy là TPHCM (2002) và Đà Nẵng (2010). Ngoài những khu kỹ thuật cao quốc gia này, 1 số địa phương cũng lập những khu nông nghiệp, sinh học công nghệ cao, khu công nghệ thông tin tập trung…

Dù được khởi xướng 20 năm, nhưng thực tế triển khai mới ở 10 năm vì chúng ta mất nhiều thời gian học kinh nghiệm, xây dựng mô hình, hoàn thiện cơ sở pháp lý. Phải khẳng định, mô hình hiện nay là đúng đắn. Chính phủ đã có những chỉ đạo và các khu cũng bền chí theo đuổi mô hình đặt ra.

Đến nay, những khu CNC cả trên cấp độ quốc gia và địa phương bước đầu có những đóng góp đáng nhắc giúp Việt Nam tiếp cận với các kỹ thuật mới để chuyển giao, ứng dụng vào thực tế, kéo đến căn hộ đầu tư tên tuổi tại thế giới.

Thứ trưởng Phạm Đại Dương. Ảnh: Lê Loan.

Thứ trưởng Phạm Đại Dương. Ảnh: Lê Loan.

– Kết quả này có tương xứng với kỳ vọng và giá thành đầu tư đổ vào các khu công nghệ?

-Tất nhiên, kỳ vọng của Chính phủ cực kỳ to khi quyết định thành lập những khu kỹ thuật cao. Thực tế tại thời điểm này, kỳ vọng chưa đạt được vì giàu nguyên nhân khách quan và chủ quan. Tuy nhiên, các kết quả ban đầu cũng đã góp phần vào sự lớn mạnh chung của kinh tế đất nước.

– Những năm qua, hình ảnh của Khu khoa học cao Hòa Lạc là những công trình treo bỏ hoang đất, giải phóng mặt bằng chậm tiến độ, là giải ngân nhỏ giọt… Bộ đã làm gì để cải thiện ấn tượng không mấy tích cực này?

– Ngoài các nguyên nhân khách quan, Khu Hòa Lạc nên đối mặt với giải phóng mặt bằng chậm, vốn đầu tư hạ tầng hạn chế, chính sách chưa hoàn thiện, khuyến mãi đầu tư chồng chéo và chưa thuận lợi thu hút đầu tư…

Để thay đổi, giàu năm qua, Bộ Khoa học và Công nghệ đã chỉ đạo Ban Quản lý Khu Hòa Lạc tập trung hầu hết nguồn lực giải quyết những khó khăn này.

Đến nay, các vấn đề ở căn bản đã được giải quyết. Mặt bằng đã được giải phóng, những văn bản pháp luật được hoàn thiện. Các bộ luật về đất đai, xây dựng, đầu tư, môi trường, thuế và hướng dẫn thi hành đã có các nội dung cụ thể. Đặc biệt, sự xây dựng thương hiệu của Nghị định 74/2017 của Chính phủ với giàu khuyến mãi đã tháo gỡ khó khăn cho Khu Hòa Lạc.

Hạ tầng trên đây đang được đầu tư bằng nguồn vốn ODA Nhật Bản và sẽ hoàn thành vào quý I năm 2019, giúp tạo nên 1 hệ thống hạ tầng hiện đại, đồng bộ.

Song song đó, Ban Quản lý cũng rà soát các công trình để bảo đảm đúng tiến độ, giảm thiểu tiêu hao đất. Dự án chậm tiến độ hoặc không có khả năng triển khai đã bị thu hồi và giảm quy mô dung tích đất sử dụng.

Ban Quản lý cũng kêu gọi đầu tư hạ tầng như căn hộ ở, trường học, nhà hàng, khách sạn… UBND Thành phố Hà Nội đã bài trí các tuyến xe buýt di chuyển giữa trung tâm thành phố và Hòa Lạc.

Sẽ có một ‘thung lũng Silicon’ của Việt Nam

Những tiêu chí của căn hộ đầu tư đã được đáp ứng. Video: Nguyễn Bắc.

– Sự đổi thay này giúp Hòa Lạc khởi sắc ra sao, thưa ông?

– Các nhà đầu tư đang tin tưởng hơn vào mô hình của Khu Hòa Lạc. Mới đây Tập đoàn Nidec Nhật Bản đã đăng tải ký thành công hai dự án với tổng vốn 400 triệu USD trong tổng số năm công trình cam kết vốn một tỷ USD. Một số công ty của Nhật Bản, Hàn Quốc đã nộp hồ sơ đề nghị đầu tư vào Khu Hòa Lạc.

Ngày 17/6 tới, trên Hội nghị Hà Nội 2018 – Hợp tác Đầu tư và Phát triển của Thành phố Hà Nội, Ban Quản lý Khu Hòa Lạc sẽ trao giấy chứng thực đầu tư cho những nhà hàng này.

Trong 5 tháng đầu năm nay, bốn công trình đã được cấp phép với tổng vốn sắp 11.000 tỷ đồng tại dung tích 15,4 ha, bình quân 31,5 triệu USD vốn đầu tư ở 1 ha đất. So với các năm trước (19 triệu USD năm 2017 và 13 triệu USD năm 2016), vốn đầu tư bình quân mỗi ha đất Hòa Lạc nâng cao khá nhanh.

Đến nay, tổng số công trình còn hiệu lực là 83 dự án với tổng vốn đăng ký khoảng 3,4 tỷ USD tại thể tích sắp 370 ha.

Toàn cảnh Khu CNC Hòa Lạc. Ảnh: BQL Khu CNC Hòa Lạc.

Toàn cảnh Khu CNC Hòa Lạc. Ảnh: BQL Khu CNC Hòa Lạc.

– Tỷ lệ lấp đầy Khu Hòa Lạc hiện là bao nhiêu?

– Hiện nay, một phần ba Khu Hòa Lạc đã được lấp đầy. Con số này có vẻ ít so với 20 năm hình thành và phát triển. Tuy nhiên, chúng tôi không quá nôn nóng thu hút đầu tư với mục tiêu lấp đầy mà tập trung thu hút nhà hàng có năng lực công nghệ, tài chính, giải ngân nhanh và mang đến hiệu quả kinh tế xã hội.

Mục tiêu có mặt trên thị trường Khu Hòa Lạc ko giới hạn tại việc thu hút đầu tư, mà còn nhằm phát triển tiềm lực công nghệ và kỹ thuật tại phía Bắc kể riêng và cả nước nhắc chung.

Thực tế mục tiêu này đã đạt được kết quả tích cực. Nhiều đại học và viện nghiên cứu được Chính phủ những nước như Nhật Bản, Hàn Quốc, Pháp hỗ trợ đã và đang được triển khai như Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam – Hàn Quốc (V-KIST), Trung tâm Nghiên cứu của Công ty Nissan Techno…

Một số nhà hàng to của Việt Nam đã đầu tư với vai trò dẫn dắt khoa học đạt tầm quốc tế như FPT Software, Viettel, VNPT Technology…

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nghe báo cáo về kéo tới đầu tư tại Hòa Lạc. Ảnh: Lê Loan.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nghe báo cáo về thu hút đầu tư tại Hòa Lạc. Ảnh: Lê Loan.

Khác biệt để hấp dẫn

– Đâu là sự khác biệt của Hòa Lạc so với những khu công nghiệp, khu CNC khác làm cho nhà đầu tư chấp nhận “xuống tiền”?

– Trước hết, các vướng mắc trước đây đã được tháo gỡ. Đại lộ Thăng Long đi vào hoạt động giúp quãng đường từ trung tâm Hà Nội lên Hòa Lạc chỉ có 20 phút.

Một quy hoạch hợp lý biến Hòa Lạc không chỉ là khu công nghiệp thông thường mà đúng nghĩa thành phố công nghệ công nghệ, vệ tinh của Hà Nội. Quy hoạch đã xây dựng kết hợp những khu chức năng tạo thành vòng khép kín từ đào tạo nguồn nhân lực tới triển khai, thương mại hóa sản phẩm. Cách xây dựng này tạo thành cùng đồng cho những căn hộ khoa học, người nghiên cứu và doanh nghiệp.

Tôi nghĩ rằng quy hoạch tốt hạ tầng đồng bộ, đương đại là điểm cộng trong mắt nhà đầu tư.

Tuy nhiên, đấy mới là hạ tầng “cứng” và chưa đủ với họ. Do đó, chúng tôi đang xây dựng thêm hạ tầng “mềm” như nhà ở, trường học, bệnh viện, căn hộ hàng, chuỗi sản xuất nguồn nhân lực chất lượng cao… Nếu khiến tốt việc này, Hòa Lạc sẽ có thêm điểm cộng.

Cùng với đó, cơ chế đặc biệt ban hành năm 2017 đã giải quyết mọi vướng mắc về chính sách, thẩm quyền của Ban Quản lý cho tới các ưu đãi nhà đầu tư. Cơ chế này bắt đầu phát huy hiệu quả, hạn chế thời gian thực hiện thủ tục hành chính và chi phí cho các nhà đầu tư.

– Với sự đổi thay này, trong nghĩ đến của ông, bao giờ Việt Nam có “thung lũng Silicon” ngang tầm thế giới?

– Với xu thế hiện nay, trong bối cảnh lớn mạnh của khoa học công nghệ, cách mạng công nghiệp 4.0, chắc chắn nhu cầu về lớn mạnh công nghệ trong nước sẽ vô cùng lớn. Song, để hiện thực hóa một “thung lũng Silicon” ngang tầm thế giới tại Việt Nam, tôi nghĩ còn siêu giàu việc nên khiến và nên sự vào cuộc quyết liệt của Chính phủ, những bộ ngành, địa phương .

Tôi tin tưởng rằng, với sự quyết tâm hiện nay của Chính phủ, một “thung lũng Sillicon” sẽ xuất hiện trên Việt Nam trong tương lai không xa.

Khu CNC Hòa Lạc đã xây dựng ngân hàng số về thông tin khoa học và công nghệ với khoảng 10.000 chuyên gia, 22.500 đề tài, công trình những cấp, 3.500 bằng phát minh, 900 doanh nghiệp ứng dụng công nghệ; 400 phòng thí nghiệm nhằm hỗ trợ cho hoạt động chuyển giao khoa học và ươm tạo doanh nghiệp…
Cho thuê wifi du lịch quốc tế